Günlük Satırlar Yazılar

Kediden Kıl Kurdu Bulaşır Mı? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Ekonominin temeli, kaynakların kıtlığı ve bu kaynakların nasıl en verimli şekilde kullanılacağına dair yaptığımız seçimler üzerine kurulur. Bu seçimler, bireysel tercihlerden ulusal politikalara kadar geniş bir yelpazeye yayılır. Her seçim, bir fırsat maliyeti taşır, yani bir şeyin tercih edilmesi, başka bir şeyin terk edilmesi anlamına gelir. Bu bağlamda, insan sağlığına dair sorular, örneğin “Kediden kıl kurdu bulaşır mı?” gibi, mikroekonomik, makroekonomik ve davranışsal ekonomik dinamiklerle bağlantılıdır. Bir yandan bireysel sağlık harcamalarımız, toplumun sağlık hizmetlerine olan talebi şekillendirirken, diğer yandan toplum sağlığını düzenleyen kamu politikaları da ekonomiyi doğrudan etkiler. Kıl kurdu gibi…

Ellah mı, Allah mı? Felsefi Bir İnceleme Bir sabah, bir çocuğun sokakta oyun oynarken, elinde taşıdığı bir taşla ne yapmak istediğini sorduğumuzda cevabı şu şekilde oldu: “Bunu Allah’a mı atsam, yoksa Ellah’a mı?” Her ne kadar bu cevap, çocuğun oyunundan ve dilinden kaynaklanan bir yanlış anlamayı işaret etse de, üzerinde derinlemesine düşünülmesi gereken bir soruyu ortaya koyuyor: Eğer kelimelerin gücü ve anlamı üzerine düşündüğümüzde, bizler ne kadar doğruyu söyleyebiliyoruz? Bir dildeki anlam, doğruyu ve gerçeği anlamamıza nasıl etki eder? Bu yazıda, “Ellah mı, Allah mı?” sorusunu, etik, epistemoloji ve ontoloji çerçevesinde inceleyeceğiz. Bu basit ama derin soruya farklı açılardan yaklaşarak,…

Alevilik ve Bektaşilikte Ocak Kavramı: Geçmişin Işığında Bir Toplumsal Yapı Tarihin derinliklerine bakarken, geçmişi anlamak sadece geçmişin kendisiyle değil, bugünün dinamiklerini de daha iyi kavrayabilmek için önemlidir. Alevilik ve Bektaşilik gibi inanç sistemlerinde, toplumların sosyo-kültürel yapılarının kökenlerine ışık tutmak, sadece dini öğretilerin anlaşılmasını sağlamaz, aynı zamanda bugünün toplumsal ilişkilerini, değerlerini ve kırılma noktalarını da gözler önüne serer. Bu yazıda, Alevilik ve Bektaşilikte önemli bir yer tutan “Ocak” kavramını, tarihsel perspektiften ele alacak ve toplumsal dönüşümleri nasıl şekillendirdiğini tartışacağız. Ocak Kavramının Kökenleri ve Anlamı Alevilik ve Bektaşilikte Ocak, sadece bir dini kavram olmanın ötesinde, toplumsal bir yapıyı, birliğini ve aidiyet duygusunu…

Ağzı Açık Kalmak Deyimi Nedir? Bir İzmirli Gencin Gözünden Herkesin bir arkadaş grubu vardır. Bazen bu grup, kahkaha seslerinin yankılandığı, bazen de absürd yorumların havada uçuştuğu bir arenaya dönüşebilir. Ama asıl mesele, o anlarda birinin “Ağzı açık kaldı” demesiyle başlar. Hani birine ne olduğunu anlamadığınızda, bakışlarının donuklaştığı, dudaklarının bir açılıp kapanıp sonra kapanmadığı an vardır ya… İşte tam da bu noktada devreye giriyor: “Ağzı açık kalmak” deyimi! Evet, bu deyimi hepimiz duymuşuzdur. Ama nedir bu deyim? Hangi durumlarda kullanılır? İzmir’in sıcaklığında, bir sohbette ağzı açık kalan ben, biraz araştırmaya koyuldum. Ağzı Açık Kalmak Deyimi Ne Anlama Gelir? İzmirli bir genç…

Sabahtan Beri: Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Üzerine Pedagojik Bir Bakış Günümüz dünyasında öğrenme sadece bilgi edinme süreci olmaktan öteye geçmiştir. Eğitim, bir toplumun kültürel, bireysel ve toplumsal gelişiminin şekillendiği temel alanlardan biridir. Öğrenme, yalnızca okullarda veya üniversitelerde gerçekleşen bir etkinlik olmanın çok ötesine geçer; aynı zamanda bireylerin kişisel deneyimleriyle şekillenen, dönüşüm yaratıcı bir süreçtir. “Sabahtan beri” ifadesi, çoğu zaman bir zaman dilimini tanımlar. Ancak pedagojik bir bakış açısıyla, bu ifade aynı zamanda öğrenmenin sürekli, dinamik ve değişken bir süreç olduğunu simgeler. Öğrenme, sadece bir anda, belli bir zaman diliminde değil, bireyin bütün yaşamı boyunca süren ve gelişen bir olgudur. Bu yazıda,…

Karabasan Hangi Cin? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir İnceleme Giriş: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Toplumlar, binlerce yıldır çeşitli iktidar ilişkileriyle şekillenmiştir. İnsanlar, hem bireysel hem de toplumsal olarak, her zaman gücün ve düzenin ne şekilde kurulduğu ve sürdürüldüğü konusunda çeşitli düşünceler geliştirmiştir. “Karabasan” kavramı, genellikle bir kabus, bir korku olarak tanımlanır, fakat siyaset bilimi bağlamında bakıldığında, bu terim aynı zamanda bir tür toplumsal baskının, özellikle de iktidar ilişkilerinin simgesi olabilir. Hangi “cin”in bu karabasana hükmettiğini anlamaya çalışırken, toplumsal düzene dair çok daha derin sorular sorulabilir. Siyaset bilimi, toplumların örgütlenme biçimlerini, güç ilişkilerini ve bireylerin bu ilişkiler içindeki rollerini araştırırken, iktidar,…

Faiz Helal Olabilir mi? Edebiyat Perspektifinden Bir İnceleme Her kelime, bir anlam taşıdığı kadar, bir duygu da taşır. Edebiyat, kelimelerin gücüyle insan ruhunun derinliklerine iner, toplumsal düzenlerin temellerini sorgular ve dünyayı yeniden şekillendirir. Bir kavramı anlamak, yalnızca teknik bir çözümleme yapmakla sınırlı kalmaz; aynı zamanda o kavramın etrafındaki düşünsel, kültürel ve duygusal bağlamı da keşfetmeyi gerektirir. “Faiz helal olabilir mi?” sorusu da tam bu noktada, sadece dini veya ekonomik bir mesele olmaktan çıkar, aynı zamanda derin bir etik, ahlaki ve toplumsal tartışma alanına dönüşür. Faiz, toplumları ve bireyleri şekillendiren bir güç iken, aynı zamanda bir kavram olarak nasıl algılandığı, bireylerin…

Pakistan’ın Kaç Füzesi Var? – Bir Kafası Karışık Gençten Görgülü Bir Yorum Bazen insan kafasında o kadar çok soru birikir ki, neyi önce soracağını bilemez hale gelir. Bugün, işte tam böyle bir an yaşıyorum. Hani şu an elinizde bir fincan kahve var ve düşünüyorsunuz ya, “Acaba Pakistan’ın kaç füzesi var?” İşte ben de böyle bir anın içinde buldum kendimi. Fakat, kafamda uçuşan füzeler, “Buna gerçekten kafa yoracak mıyım?” sorusunu da beraberinde getiriyor. Evet, yeri geldiğinde derin düşünen bir insan olabiliyorum, ama bu konu başka bir seviyeye geçti. Hayatımda çok kez, arkadaşlarım “sıkıcı ve ciddi” dedi, ama ben her zaman içimdeki…

Anne Karnında Yarık Damak Neden Olur? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri anlamak, her zaman büyüleyici olmuştur. Kimisi bir olayın nedenini bulmaya çalışırken, kimisi bir kişinin duygu ve düşüncelerini daha derinlemesine incelemek ister. Hepimiz farklı şekillerde dünyayı algılarız, ancak aynı dünyada varolduğumuzu ve birbirimizle etkileşimde bulunduğumuzu unutmamalıyız. İnsan beyninin karmaşıklığı ve duygusal yanıtlarının çeşitliliği de bazen bizim için bir muamma olabilir. Anne karnındaki gelişim süreci, bir insanın yaşamındaki en hassas dönemlerden biridir. Birçok fiziksel, genetik ve çevresel faktör bu süreçte etki eder. Yine de, bazı durumlar, bireyin gelişimini beklenmedik bir şekilde etkileyebilir. Bunlardan biri de…

Vertu Telefon Ne Malı? Felsefi Bir Analiz Bir telefon, aslında bir iletişim aracından daha fazlasıdır; o, bizim dünyayla kurduğumuz ilişkiyi yansıtan bir objedir. Fakat, günümüzde telefonlar, bu kadar temel bir işlevi yerine getirmekle kalmayıp, aynı zamanda statü, kimlik ve hatta bir toplumun değerlerine dair derin mesajlar taşır. Bir akıllı telefon kullanıcısı, bir süre sonra sadece mesajlaşma, arama yapma veya sosyal medya kullanımının ötesinde bir şeyle bağlantı kurar. Bu sorularla başlamak önemli: Telefonun bizde ne gibi felsefi anlamları olabilir? Neden bazı telefonlar, örneğin Vertu, sadece bir işlevin ötesine geçip, birer sosyal sembol haline gelir? Ve bir telefonun değeri, gerçekten, sadece işleviyle…